Stonehenge in Steenwijk is en blijft het gezelligste festival van de Nederlandse Metalscene. Hoewel organisator Marc vorig jaar in een interview met ons nog zei dat ze niet groter wilden, zijn er voor de editie van dit jaar toch 200 kaarten meer verkocht, omdat ze in overleg met de gemeente Steenwijk tóch een klein beetje konden uitbreiden. Die uitbreiding zorgt ervoor dat de podia dit jaar op een andere plek staan, en naast elkaar staan. Die nieuwe opstelling is absoluut een verbetering. Niet alleen omdat je nu achterin, bij de festivalmarkt, iets meer ruimte hebt om (in het gras) te kunnen zitten, maar ook omdat je op dat deel van het terrein elkaar ook daadwerkelijk kan verstaan zónder te hoeven schreeuwen. Stonehenge is een super leuk festival, maar met vanaf 10.00u 's ochtends ongeveer elk halfuur een andere band, wel heel intens. Deze nieuwe opstelling maakt dat er iets meer rust is op het terrein en dat is wat ons betreft een verbetering aan een al heel goed georganiseerd festival.
Meer foto's zien? Check de gallery! (Klik hier)
Onder aan deze post vind je vast een kleine selectie.
Zoals elk jaar staan er ook dit jaar op Stonehenge weer voldoende Nederlandse acts. In totaal zelfs 11 van de 24,. dus bijna de helft. Naast bands die hun sporen al lang en breed verdiend hebben in de metalscene, zoals God Dethroned en Severe Torture, staan er ook wat nieuwere namen op het programma. De Friese oldschool deathmetal band Deadspeak bijvoorbeeld, en de groovy deathmetalband Bloid, waarvan de frontman hier op het terrein ook vooral bekend is als organisator van Herrie Metalfest.
Novelization
Natuurlijk is de winnaar van de Wacken Metal Battle van dit jaar, Novelization, de opener. Met hun atmosferische black en death wisten zij de jury van de Wacken Metal Battle te overtuigen, en speelden daardoor afgelopen week ook op de Holy Grounds van Wacken Open Air. Als opener om 10u 's ochtends staat er nog niet zoveel publiek als 's avonds, maar daar heeft Novelization geen last van. Alsof ze nooit iets anders gedaan hebben, zetten ze een sterke show neer met ruimte voor solo's en interactie met het publiek. De band bracht een dag voor Stonehenge hun nieuwste track Living in Hell uit, die natuurlijk ten gehore werd gebracht. Ook Sacrifice, de enige andere single die we eerder van de band hoorden, stond in de setlist. Het is wat lastig inkomen in zo'n show als je nog weinig muziek van de band kent, maar gezien de hoofden van het publiek die voorzicht op en neer begonnen te bewegen, sloeg het wel aan.
Bloid
Tijd voor Bloid. Deze west-Friese band vond het zelf om 10.30 's ochtends ook vroeg. En met de woorden 'wij hebben nog nooit zo vroeg ergens moeten spelen, we hebben croissantjes voor jullie meegebracht want we maken ons zorgen om jullie gezondheid' gooit frontman Mike een hoop (verpakte) croissantjes het publiek in. Tja, de liefde voor de man, of muziek in dit geval, gaat misschien ook wel door de maag. Niet dat die omkoperij nodig is; met zulke blije gasten als de mannen van Bloid, wat in schril contrast staat met de tering herrie die ze maken, wordt het sowieso feest. Dit is een band die zichzelf niet heel serieus neemt (kijk maar naar hun artwork) maar de muziek des te meer. Ook hier weer een strakke set, maar wel met de ene na de andere grap tussendoor. Natuurlijk wordt er nog even een comment geplaats over het weer. Want ja, waarom dragen we eigenlijk allemaal zwart (op de gitarist na)? Dat zal wel iets met de Idiocracy te maken hebbben...
Braincasket
Van de ene fun-band gaan we door naar de volgende (ja het is hard werken, muziekliefhebber zijn) met Braincasket. Met titels als 'Decapitation Wound Fuck' en 'Meat Hump Massacre' vraag je je af wat er in de hoofden van deze mannen om gaat. De extreme metalband uit Heereveen bestaat inmiddels ook alweer 25 jaar. In tegenstelling tot Stoma mixt Braincasket iets meer deathmetal in hun tracks, maar de toevoeging van de extra vocals en de retesnelle blastbeats weten we in ieder geval zeker dat de buren nu wakker zijn. Het publiek heeft echter nog wat meer bier nodig, of heeft last van de hitte, want ondanks meerdere keren de oproep 'er mag gedanst worden' blijven de Nederlanders nog angstvallig sitl staan. Je hebt overigens wel ballen als je 's ochtends om 11 uur in de mic roept 'wie heeft er zin om te fistfucken'. Daar kan natuurlijk maar één nummer op volgen. De laatste single van de band, Split My Fist With Your Cunt, is inmiddels alweer meer dan een jaar uit. Dat betekent niet dat de band stil zit; sterker nog, ze gaan in November op tour door Japan samen met bevriende grindband Stoma. Daar bovenop zijn ze bezig met nieuwe muziek, en brengen speciaal voor Stonehenge vier nieuwe tracks mee. Feest!
Deadspeak
Tijd voor iets minder intense metal met de oldschool deathmetal mannen van Deadspeak. Waar Braincasket net met vijf man op het podium stond, doet Deadspeak dat met drie. Die twee man minder hoor je absoluut niet terug in het geluid; Deadspeak weet ook met drie man de wall of sound neer te zetten die we op debuut album Plagues of Sulfur Bound hoorden. Deze jonge band heeft inmiddels al mooie shows op hun naam staan, maar geven aan op het podium toch super blij en vereerd te zijn dat ze op hetzelfde festival als deathmetal legendes Asphyx mogen staan. Wat dat betreft is zo'n festival ook een beetje een full-circle moment, want dit is ongetwijfeld ook de gedachte die door de hoofden van Novelization is gegaan. Hoe tof is het om op het festival te staan waar je zelf als bezoeker naar toe gaat? Deze band is wellicht iets bekender onder het aanwezige publiek, want we zien om ons heen de nekspieren steeds meer opgewarmd worden. De titeltrack van hun debuut album Plagues of Sulfur Bound biedt natuurlijk meer dan voldoende lompe groove om lekker op te bewegen. De band sluit hun set af met Parrallel Existence en met een duistere lage grunt vormt deze track de perfect overgang naar de volgende band.
Ceremony
Om het plaatje van blackened deathmetal band compleet te maken staat Ceremony in vol ornaat én met corpsepaint op het podium. Dat het inmiddels ruim meer dan 25 graden is maakt voor de performance van de band niet uit - de corpsepaint van de vocalist echter overleefde het niet langer dan de intro track. Misschien dat de smeltende corpsepaint nog wel imposanter is. Ceremony bestaat al sinds 1993, maar is nog steeds actief en brachten vorig jaar hun album Solitary Bleed uit, die overal heel goed werd ontvangen. Met een sound die neigt naar Behemoth, en waar ook het gebruik van een backingtrack niet wordt geschuwd, staat hier een show die van top tot teen klopt. Helaas voor de band duurt het even voor het geluid goed is - en die problemen met het geluid zullen de rest van het festival aanhouden. En terwijl wij aan het genieten zijn van Via Dolorosa en Only our Blood, weet de band ons nog meer te verassen door een, voor de gelegenheid ook in corpsepaint en gothic outfit gehulde Linn Liv (Everything Decays) op het podium te vragen om live mee te doen met de titel track Solitary Bleed. Als een soort wicked Harley Quinn windt ze het publiek om haar vinger met zowel haar cleans als haar sterke grunts. Dat, en de performance en het geluid van de band maakt dat het optreden van Ceremony misschien wel mijn favoriet van de dag is. Het epische Rites of Sacrifice is dan ook een meer dan welkome afsluiting van een epische set.
Caedere
Er staat nog meer old-school Nederlandse deathmetal op het programma vandaag. De band die nog net hoort bij de eerste golf Nederlandse deathmetal bands bestaat ook al 30 jaar, en weet nog steeds overtuigende shows neer te zetten. Caedere zit wat meer aan de technische kant van het deathmetal genre, maar weet ook met groovy riffs mensen in beweging te brengen. De band heeft vorig jaar de single Aimless Existence uitgebracht, maar verder wordt er vooral een verzameling classics. Divine Power of Kings bijvoorbeeld, waarin de band laat zien dat trage breakdowns zeker niet alleen bij de metalcore scene horen. En over snelle technische tracks gesproken; er komen een aantal tracks van Mass Emission naar voren, onder andere Rotten To the Core, waarop het publiek zich zelfs voorzichtig aan een circlepitje waagt. Aimless Existence blijkt overigens een voorproefje geweest te zijn voor een nieuwe plaat, die even tussen neus en lippen vanaf het podium wordt aangekondigt. Stay tuned, dus!
Dauthuz
Over nieuwe platen gesproken; Dauthuz lanceert hun laatste album 'De Bleeke Dood' vandaag op Stonehenge. Het album staat (nog) niet op Spotify, maar is vanaf Stonehenge al wel fysiek bij de band te verkrijgen. Dauthuz is een band die veel tegenslag heeft gehad, maar inmiddels met een nieuwe plaat en een aantal toffe optredens op de planning wel weer helemaal terug. Gitarist Dennis is een bekende verschijning in de Nederlandse deathmetal scene, en het verbaast mij dan ook niet dat het aardig druk is voor het podium als Dauthuz begint. Het publiek is opgewarmd, de nekspieren zijn los, en mensen hebben zin om los te gaan. De band is duidelijk heel blij dat ze na een vervelende periode hier op het podium staan, want iedereen staat met een big smile op het podium. Die glimlach verdwijnt even op het moment dat vocalist Mike aandacht vraagt voor een man achter de schermen; ex-drummer Bas. Hoewel hij wel de nieuwe plaat heeft ingespeeld heeft hij prive behoolijk wat doorgemaakt, en het siert de band hem op het podium de erkenning en liefde te laten zien die hij verdient. Van het nieuwe album The Pale Death worden stiekem vast de tracks Worms en Morbid Delight gespeeld - tijd om die nieuwe plaat aan te schaffen dus.
Rectal Smegma
Tja. En dan is het tijd voor feest. Een gitarist in een een knalroze pakje en een bassist op blote voeten, met maar één ding in mind; party machen! Rectal Smegma is ook weer zo'n band waarbij je eigenlijk niet stil kan blijven staan. Dat doen we dus ook niet, en niet alleen omdat er inmiddels een aantal strandballen in het publiek zijn gegooid. Met de ene na de andere circlepit, aangestoken door het hilarische enthousiasme van de band op het podium, is het feest nu toch echt losgebarsten. Waarom de vocalist dacht dat het nodig was om met deze temperaturen een vest op het podium te dragen weet hij zelf na het tweede nummer ook niet meer, waarna wij in het publiek de kans krijgen om Waar is Waldo te spelen op zijn getatoeerde lichaam (honestly wouldn't be surprised als er daadwerkelijk ergens een Waldo verstopt is). Ik ken de band niet goed genoeg om te weten welke tracks er in hun setlist zaten - maar dat maakt bij Rectal Smegma ook niet heel veel uit. Het is een party band, en wat ze ook doen, het is leuk, het gaat hard, en wij gaan los.
Severe Torture
Omdat er tussendoor ook nog andere dingen gedaan moest worden was Severe Torture de volgende band op mijn kijklijstje van vandaag. Nog een van de grotere namen, en grondleggers van de Nederlandse deathmetal scene. De band stond eerder dit jaar al op Hellfest en Into the Grave, en mag vandaag het podium in Steenwijk betreden. Als je zo'n lange historie hebt als Severe Torture dan kan je niet anders dan een mix spelen van nummers. We horen dan ook de ene na de andere classic, en die vallen stuk voor stuk goed bij het inmiddels in grote getalen aanwezige publiek. Dat is ook meteen het voordeel van de nieuwe opstelling; er is veel meer ruimte voor het publiek om de podia goed te zien. Het tempo ligt hoog bij deze OG brutal deathmetal band, die in hoog tempo Fisting the Sockets, Buried Hatched, Grave Condition en Feces for Jesus erdoorheen ramt. Ook Torn from the Jaws of Death komt natuurlijk aan bod, wat toch echt een epische track blijft. Terecht dat deze band nog steeds de grote festivals speelt, en ook nu weer, met een smile. Qua geluid en show staat hier echt een band van festival formaat - enorme complimenten voor de drummer die in deze technische sneller partijen geen enkele steek laat vallen.
Party Canon
Als je dacht dat Rectal Smegma een feestband was, dan ken je Party Canon nog niet. Toen Party Canon vorig jaar werd aangekondigd voor de editie van dit jaar was dat denk ik voor veel mensen een reden om een kaartje te kopen. Waar ze ook komen, met hun party slam weten ze overal een feestje te bouwen. Helaas voor de band missen ze vandaag een gitarist, maar dat hebben ze handig opgelost door een cardbord cutout van een piemel te maken en een van de crewmembers daarmee op het podium te laten 'spelen'. Wat volgt is 30 minuten regelrechte chaos en humor, ondersteund door blastbeats en keiharde riffs. Hilariteit ten top als er een opblaasbootje het publiek in gegooid wordt. Terecht; het werd ook wel een keer tijd voor een crowdsurfer. Dubbele kudo's voor het feit dat ze een Herrie Metalfest shirt hebben aangetrokken voor de gelegenheid, dat kunnen wij in het kader van support your locals zeker waarderen. En waar Bloid aan de gezondheid van het publiek dacht door croissants het publiek in te gooien, doet Party Canon dat door pushups te laten doen in de pit. You know, je moet een beetje fit blijven om zo'n pit te overleven.
Voordat God Dethroned begint, volgt er eerst een special announcement van host Erik. Die complimenteert eerst alle vrijwilligers, om vervolgens één vrijwilliger specifiek naar voren te vragen. Het wordt snel duidelijk waarom; Dicky wordt hier vandaag op het podium ten huwelijk gevraag door andere vrijwilliger André. Je moet het maar durven!
God Dethroned
God Dethroned bestaat inmiddels bijna net zo lang als ik oud ben, en is echt een staple van de Nederlandse deathmetal scene. Als grondleggers van de Nederlandse deathmetal is God Dethroned een inspiratie (geweest) voor vele nieuwere deathmetal bands, en die zijn vandaag naar Steenwijk afgereisd om onder andere God Dethroned vandaag hier te zien. De soundcheck verloopt helaas al weer niet helemaal vlekkeloos, en enige irritatie op het podium is zichtbaar. Maar als de band eenmaal bezig is, ligt de focus weer op de muziek en de performance en laten ze de frustratie achter zich. Ze ontkomen er niet aan om Villa Vampiria te spelen, die net als Boiling Blood vanwege het hoge tempo toch wel crowd pleasers zijn. Met zo'n lang historie is het logisch dat mensen je teksten inmiddels uit het hoofd hebben geleerd. Er wordt dan ook goed meegedaan en gezonden door het publiek. Ondanks dat het voor de band op het podium qua geluid dan wellicht niet helemaal goed was ingesteld, hebben we daar in het publiek helemaal geen last van. God Dethroned is, zoals altijd, overtuigend.
Benighted
Zoals eerder al genoemd, worden de technische issues steeds groter, of in ieder geval steeds zichtbaarder. Waar God Dethroned uitliep, moet ook Benighted hun setlist inkorten vanwege technische problemen. Met zo'n strakke planning met zoveel bands is er namelijk geen ruimte voor de bands om uit te lopen, dus later beginnen heeft helaas gevolgen voor de setlist. De Franse extreme metal band laat zich echter niet kennen en zet gewoon een kortere set met zo'n intensiteit neer dat je je afvraagt of dit het tempo is, of dat de band om tijd in te halen alle tracks gewoon nog even 20 bpm sneller is gaan spelen.
Frontline Assembly
Ook Frontline Assembly heeft te maken met de technische problemen. Host Erik probeert er nog wat van te maken en het publiek bezig te houden met verhalen en grapjes, maar hij merkt ook dat de sfeer in het publiek steeds iets minder gezellig wordt. Nou was Frontline Assembly voor dit festival sowieso al een rare keuze, en hebben veel mensen er ook vanwege het tijdstip voor gekozen om even een eetpauze in te lassen op dit moment. Na een korte uitleg (de soundman van de band staat nog op een vliegveld, en hij heeft de tracks mee of zoiets) en van McGuyver inspiratie door het aanwezige geluidsteam, blijkt dat de band TOCH nog kan gaan spelen. Dat werd duidelijk geen hele set meer, maar ze krijgen het toch nog voor elkaar om een set van 25 minuten te spelen. Dat de band hier zelf weinig zin meer in heeft is te zien, gelukkig doet de linker toetsenist nog wel zijn best er wat van te maken. En eerlijk; op een meer gemixt festival zou dit prima passen, maar de blije EBM van de band valt wel wat uit de toon op dit festival.
Asphyx
Terug naar de deathmetal dan maar, de doom/death van Asphyx dit keer. Dit is ook echt een legendary band uit Nederland en gezien de enorme hoeveelheid t-shirts van de band op dit festival, is het duidelijk dat een groot deel van het aanwezig publiek er ook zo over denkt. Ook Asphyx wordt geplaagd door de technische issues, maar dat wordt handig opgelost door de zanger 'hoe minder ik lul, hoe meer wij kunnen spelen'. Door de inmiddels opgelopen frustratie eruit te knuffelen voordat hun set begint, begint de band met een blank slate aan hun set. Knop om en gaan. En gelukkig maar, want daardoor kunnen wij genieten van de riffs van Deathammer. Asphyx heeft als een van de weinige bands vandaag ook echt inspiratie meegenomen uit de Doom metal, zoals te horen is in bijvoorbeeld Kinght's Templar Stand. Asphyx speelt vandaag vooral een oldschool death inspired set, met It Came From The Skies, en Death the Brutal Way. Het alcohol level bij het aanwezig publiek heeft inmiddels de kritieke crowdsurf grens bereikt, en we zien dan ook een aantal crowdsurfers een surfje wagen tijden Asphyx. Dat de vangploeg hier nog niet helemaal op voorbereid was maatk de crowdsurfers natuurlijk niet uit.
Rotting Christ
Mijn persoonlijke favoriet van Stonehenge dit jaar is Rotting Christ. De Griekse blackmetal god Sakis gaat inmiddels ook al heel lang mee in de scene, maar hij doet qua energie niet onder voor zijn veel jongere gitarist Kostis en bassist Kostas (je verzint het niet). Dit is ook echt een live band die leuk is om naar te kijken ook al ken je de muziek niet, omdat iedereen op het podium actief de interactie met het publiek en met elkaar op zoekt. Sakis geeft het publiek nog even een compliment door te noemen dat het zo belangrijk is om je local scene te supporten. Graag gedaan, Sakis, daar zijn we het mee eens. De band heeft in 2024 hun laatste album, Pro Xristou uitgebracht en in de tussentijd zijn inmiddels wat re-recordings verschenen. Met een mix aan nummers van eerder albums geeft Rotting Christ vandaag echter eerder een soort overzicht van hun muziek van de afgelopen twintig jaar, met wat mij betreft Like Father, Like Son, Non Serviam en Grandis Spiritus Diavolos als hoogtepunten van de set.
Carcass
Helaas voor Carcass ook technische problemen, en ook hier wordt de sfeer steeds grimmiger in het publiek. Hoewel Carcass de headliner van het festival had moeten zijn, moeten ze door tecnische problemen hun set zover inkorten dat frontman Jeff Walker op de opmerking 'it's a clusterfuck'
ervoor kiest om helemaal niet met het publiek te praten, en in hoog tempo de tracks af te werken die ze nog wél kunnen spelen in de beknopte tijd die ze hebben. Met Buried Dreams, Embodiment en Death Certificate is het vooral een blast down memory lane, ondanks dat de band in 2021 nog Torn Arteries uitbracht, waar ze alleen Dance of Ixtab van spelen.
Grave
Stonehenge 2026 wordt dit jaar afgesloten door de Zweedse Death/Doom band Grave. Met die naam en met zelfs een track die Into the Grave heet, zouden ze beter op een ander Nederlands festival kunnen staan. Ook deze band bestaat al bijna 40 jaar en geldt als een van de grondleggers van het genre. Ook voor de vrijwilligers vanavond is dit de laatste band, en we zien organisatoren Marc en Rene dan ook samen headbangend voor het podium staan tijdens Grave. Terwijl op de instagram pagina van de organisatie de buurtbewoners klagen over het feit dat ze nog steeds herrie horen, sluiten wij de avond af met de duistere tunes van Turning Black en You'll Never See. Waar we eerder op de avond vooral snellere death grind en death voorbij hoorde komen, zit er in de set van Grave vanavond ook vooral veel groove. Grave kan gelukkig met goed geluid én een goed humeur zonder issues op tijd beginnen aan hun set, en vormt een waardige afsluiter voor een dag vol intensiteit.
Stonehenge volgend jaar is alweer uitverkocht. Kaartje weten te bemachtigen? Tot volgend jaar op het leukste festival van Nederland!
